Cuộc khủng hoảng tài chính 10 năm nhìn lại - Doanh Trí

Cuộc khủng hoảng tài chính 10 năm nhìn lại

(Chinhphu.vn) - Nhìn lại chặng đường 10 năm sau sự kiện Ngân hàng Lehman Brothers của Mỹ phá sản năm 2008, Tổng giám đốc IMF Christine Lagarde cho rằng cộng đồng quốc tế đã khắc phục được nhiều sai lầm trong quá khứ. Nhưng vẫn còn đó nguy cơ tái diễn một cuộc khủng hoảng tài chính mới…

Cách đây 10 năm, cuộc khủng hoảng tài chính bắt đầu với việc Ngân hàng Lehman Brothers Holdings (Mỹ) nộp đơn xin phá sản vào ngày 15/9/2008 sau 158 năm hoạt động. Cùng ngày, một tập đoàn ngân hàng lớn khác của Mỹ là Merrill Lynch tuyên bố sáp nhập với Bank of America do thua lỗ từ cuộc khủng hoảng tín dụng thứ cấp nhà ở cũng tại Mỹ.

Ngân hàng Lehman Brothers phá sản đã để lại một khoản nợ khổng lồ gần 700 tỷ USD, gây ra sự hỗn loạn hệ thống tài chính thế giới, kéo theo cỗ xe kinh tế toàn cầu suy giảm nghiêm trọng.

Tổng thống Mỹ khi đó là George W. Bush và nhiều nhà lãnh đạo trên thế giới lên tiếng kêu gọi người dân bình tĩnh, nhưng lời kêu gọi đó cũng không cứu vãn được tình thế.

Thị trường chứng khoán Mỹ đổ dốc nhanh chóng. Nhiều ngân hàng do quá  hoảng sợ đã tức khắc khóa van tín dụng dẫn tới hiện tượng khan hiếm tiền mặt. Điều này khiến hàng loạt các nhà xây dựng và công ty môi giới địa ốc mất khả năng thanh toán. Nhà đất tuột giá. Các hộ gia đình nước Mỹ trước kia đi vay với lãi rẻ để mua nhà, nay không thể trả nợ đáo hạn. “Vết dầu loang” làm cho hệ thống tài chính thế giới lâm vào cảnh không đòi được nợ.

Cuộc khủng hoảng khiến nền kinh tế toàn cầu thất thoát 4.500 tỷ USD vào năm 2009.

Nước Mỹ, nền kinh tế số 1 thế giới lâm vào suy thoái.

Cuộc khủng hoảng nhanh chóng lan rộng ở nhiều nước ngoài nước Mỹ. Các ngân hàng châu Âu đã cạn nguồn USD để trả cho các khoản vay bằng đồng USD. Cuối cùng, Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) phải đứng ra làm bên cho vay cuối cùng, cung cấp đến khoảng 1.000 tỷ USD thanh khoản.

Đáng chú ý là tác động của cuộc khủng hoảng tài chính đã làm cho tăng trưởng toàn cầu năm 2007 đạt 4,2% đã giảm xuống còn 1,8% vào năm 2008, sau đó bị giảm thêm vào năm 2009. Các chuyên gia kinh tế nhận định cuộc khủng hoảng tài chính toàn cầu này là cuộc khủng hoảng tồi tệ nhất tính từ cuộc khủng hoảng kinh tế năm 1930.

Phải mất đến 10 năm, các gói kích thích kinh tế mới có thể khôi phục lại tình trạng bình thường cho kinh tế Mỹ. Còn ở châu Âu, nhiều nền kinh tế vẫn gặp khó khi tổng cầu sụt giảm. Trong khi trên thực tế, lẽ ra chính sách tiền tệ và tài khóa có thể tạo ra nhiều tác động tích cực hơn.

Nhìn lại chặng đường 10 năm sự kiện Lehman Brothers phá sản, Tổng giám đốc IMF Christine Lagarde cho rằng quốc tế đã khắc phục được nhiều sai lầm trong quá khứ. Nhiều nước đã nâng cao mức an toàn của các ngân hàng, đặt ra nhiều hàng rào kiểm soát trong các hoạt động mua đi bán lại các sản phẩm tài chính.

Tuy vậy ở một khía cạnh khác, 10 năm sau khi Lehman Brothers phá sản, vẫn chưa có một cơ quan nào được lập ra để thẩm định về mức độ độc hại của các khoản "nợ thối", của những sản phẩm tài chính được mua đi bán lại trên các sàn chứng khoán.

Trong khi đó, một yếu tố rủi ro khác có thể gây hỗn loạn thị trường tài chính châu Âu nói riêng và thế giới nói chung khi mới đây, ngày 11/9, Hiệp hội các ngân hàng Đức (BdB) đã lên tiếng cảnh báo cảnh báo "cuộc ly hôn" không êm thấm giữa Anh và Liên minh châu Âu (EU).

Chủ tịch BdB, Andreas Krautscheid nhận định "sẽ xảy ra cơn địa chấn tại các thị trường vốn châu Âu, không chỉ tại London mà cả ở Frankfurt, Paris và Amsterdam nếu Anh rời EU vào tháng 3/2019 mà không đạt được thỏa thuận.

 Người đứng đầu BdB nhấn mạnh hầu hết các ngân hàng thành viên của BdB đều có hoạt động liên quan đến Brexit, do đó, tâm lý quan ngại đang bao trùm toàn bộ các ngân hàng này khi Anh và EU vẫn chưa đạt được một thỏa thuận Brexit trong khi quỹ thời gian đang dần thu hẹp.

Có thể nói, 10 năm sau sự kiện Lehman Brothers phá sản, các nhà hoạch định chính sách đã có nhiều biện pháp để làm cho nền kinh tế an toàn hơn, tuy nhiên vẫn còn quá nhiều việc phải làm để cuộc khủng hoảng tương tự không tái diễn.

Tuyết Minh (tổng hợp)

Duy Tan Tuyen Sinh 2018

Tin liên quan

Bảo hiểm tiền gửi có khả năng bảo vệ phần lớn người gửi tiền tại Việt Nam

Bảo hiểm tiền gửi có khả năng bảo vệ phần lớn người gửi tiền tại Việt Nam

Theo Luật BHTG, BHTG là sự bảo đảm hoàn trả tiền gửi cho người được BHTG trong hạn mức trả tiền bảo hiểm khi tổ chức tham gia BHTG lâm vào tình trạng mất khả năng chi trả tiền gửi cho người gửi tiền hoặc phá sản. Được thành lập năm 1999 và đi vào hoạt động năm 2000, BHTGVN là tổ chức tài chính Nhà nước, hoạt động theo mô hình Công ty trách nhiệm hữu hạn một thành viên do Nhà nước nắm giữ 100% vốn Điều lệ. BHTGVN hoạt động không vì mục tiêu lợi nhuận, nhằm bảo vệ quyền lợi của người gửi tiền, góp phần duy trì sự ổn định của hệ thống các TCTD, bảo đảm sự phát triển an toàn, lành mạnh của hoạt động ngân hàng.

Áp trần lãi vay theo Nghị định 20: Nhiều doanh nghiệp lớn có nguy cơ lao đao nếu nộp thêm hàng trăm tỷ đồng tiền thuế mỗi năm

Áp trần lãi vay theo Nghị định 20: Nhiều doanh nghiệp lớn có nguy cơ lao đao nếu nộp thêm hàng trăm tỷ đồng tiền thuế mỗi năm

Nghị định 20 giới hạn chi phí lãi vay hợp lệ chỉ ở mức 20% Tổng lợi nhuận thuần từ hoạt động kinh doanh cộng với chi phí lãi vay, chi phí khấu hao trong kỳ của người nộp thuế. Cuối tháng 2/2017, Chính phủ đã ban hành Nghị định 20/2017/NĐ-CP quy định về quản lý thuế đối với các doanh nghiệp có giao dịch liên kết. Nghị định này có hiệu lực từ 1/5/2017 với mục tiêu quản lý, chống thất thu thuế thu nhập doanh nghiệp với các doanh nghiệp có quan hệ liên kết.

Mua bán ngoại tệ chợ đen vẫn nhộn nhịp

Mua bán ngoại tệ chợ đen vẫn nhộn nhịp

Dù bị cấm và phạt khá nặng, giao dịch mua bán ngoại tệ ngoài thị trường tự do vẫn diễn ra nhưng đã kín kẽ hơn. Việc UBND TP Cần Thơ vừa quyết định xử phạt hành chính 90 triệu đồng với ông Nguyễn Cà Rê vì đổi 100 USD tại một tiệm vàng khiến những người có thói quen giao dịch ngoại tệ qua các kênh không chính thức lo lắng.

Lãi suất huy động thiết lập mặt bằng mới

Lãi suất huy động thiết lập mặt bằng mới

Trong thời gian qua, nhiều ngân hàng, trong đó có cả các ngân hàng lớn, đã có những động thái tăng lãi suất huy động. Theo các chuyên gia, sự vào cuộc của các “ông lớn” trong cuộc chơi này sẽ dẫn tới mặt bằng lãi suất huy động mới được thiết lập và các doanh nghiệp lo ngại về áp lực lãi suất cho vay sẽ tăng lên trong thời gian tới.

Doanh nghiệp nhà nước và 'bóng ma' nợ nần

Doanh nghiệp nhà nước và 'bóng ma' nợ nần

Các doanh nghiệp Nhà nước (DNNN) đang nắm giữ số tài sản lên tới hơn 3 triệu tỷ đồng. Tổng tài sản của các DNNN tăng 3% so với năm 2016 nhưng tổng gánh nặng nợ phải trả của khối DN này cũng lên tới hơn 1,5 triệu tỷ đồng, chiếm đến 56,5% tổng nguồn vốn của các tập đoàn, tổng công ty. Việc sử dụng vốn của các DNNN không hiệu quả, theo các chuyên gia, do thiếu cơ chế giám sát hiệu quả.

Đối tác Mỹ phá sản với khoản nợ gần 100 tỷ của TCM: Khả năng thu hồi là bao nhiêu?

Đối tác Mỹ phá sản với khoản nợ gần 100 tỷ của TCM: Khả năng thu hồi là bao nhiêu?

Theo các nghiên cứu của Moody's, có thể dựa vào phản ứng của thị trường trái phiếu và các thống kê để đánh giá khả năng thu hồi nợ của TCM. Trong khi hoạt động kinh doanh đang diễn ra hết sức thuận lợi, CTCP Dệt may - Đầu tư - Thương mại Thành Công (TCM) bỗng gặp phải tin xấu khi khách hàng lớn tại Mỹ là Tập đoàn bán lẻ Sears Holdings đã đệ đơn xin bảo hộ phá sản theo Chương 11 Luật Phá Sản Mỹ.